Pişiklərdə göz xəstəlikləri sahiblərin diqqət etməli olduğu ən vacib sağlamlıq problemlərindən biridir. Pişiklər təbiətcə dözümlü heyvanlar olsalar da, onların ən həssas orqanlarından biri gözləridir. Gözlərdə yaranan kiçik bir qızartı, sulanma və ya qısılma belə ciddi bir problemin xəbərçisi ola bilər. Bir çox halda bu cür pişiklərdə göz xəstəlikləri sadəcə yerli iltihab deyil, həm də daxili xəstəliklərin və ya zəif immunitetin göstəricisidir.

Əsas Simptomlar

Beynəlxalq baytarlıq standartlarına əsasən, pişiyinizin gözündə problem olduğunu göstərən ən vacib simptom siyahısı aşağıdakılardır. Əgər bu əlamətlər 24-48 saat ərzində keçmirsə, mütəxəssisə müraciət etmək vacibdir:

  • Sulanma və Axıntı: Şəffaf, sarı, yaşıl (bakterial infeksiya əlaməti) və ya qanlı axıntılar.
  • Gözlərin Qısılması: Pişiyin parlaq işıq olmasa belə bir və ya hər iki gözünü qısması (ağrı və ya qıcıqlanma əlaməti).
  • Rəng Dəyişimi: Gözün ön qatının dumanlı (buludlu) görünməsi və ya yetkin pişiklərdə göz rənginin qəfil dəyişməsi.
  • Üçüncü Göz Qapağı: Gözün daxili küncündə ağ və ya çəhrayı pərdəvari təbəqənin aşkar görünməsi.
  • Fiziki Şişkinlik: Göz qapaqlarında rəng dəyişikliyi, şişkinlik və ya kütlələrin yaranması.
  • Davranış Dəyişikliyi: Pişiyin görmə zəifliyi səbəbindən əşyalara çırpılması və ya pəncəsi ilə gözlərini davamlı qaşıması.

Pişiklərdə Göz Xəstəlikləri: İltihabın Yaranma Səbəbləri

Hər bir pişik göz iltihabı fərqli bir faktordan qaynaqlana bilər. Səbəbi düzgün müəyyən etmək müalicənin uğuru üçün şərtdir:

  • İnfeksiyalar: Viruslar (məsələn, Feline Herpesvirus) və bakterial infeksiyalar (Xlamidiya).
  • Allergiya və Qıcıqlandırıcılar: Toz, kəskin ətirlər, təmizlik kimyəvi maddələri və polenlər.
  • Zədələnmələr (Travmalar): Digər pişiklərlə dava zamanı alınan cızıqlar və ya gözə yad cisim (tük, qum) düşməsi.
  • Parazitlər: Göz toxumalarına birbaşa və ya dolayı yolla təsir edən mikro-orqanizmlər.
  • Onkoloji Səbəblər: Nadir hallarda göz və ətraf nahiyədə yaranan şişlər (xərçəng).
pişiklərdə göz xəstəlikləri, pişik göz iltihabı, simptom, pişiklərdə göz sulanması.

Pişiklərdə ən Çox Rast Gəlinən Göz Xəstəlikləri

Pişiklərin görmə qabiliyyəti onların ovçu təbiəti üçün əvəzolunmazdır, lakin təəssüf ki, pişiklərdə göz xəstəliyi hallarına çox tez-tez rast gəlinir. Bu problemlər sadə bir soyuqdəymədən, ciddi virus infeksiyalarına və ya travmalara qədər müxtəlif səbəblərdən yarana bilər. Sahiblərin diqqət etməli olduğu əsas məqam odur ki, vaxtında müdaxilə edilməyən istənilən pişiklərdə göz xəstəliyi xroniki hala keçə və ya korluğa səbəb ola bilər. Xəstəliyin növünü düzgün müəyyən etmək, müalicənin uğurlu olması üçün ən vacib addımdır. Budur, kliniki praktikada ən tez-tez qarşılaşdığımız hallar:

1. Konyunktivit (Göz qişasının iltihabı)

Konyunktivit pişiklərdə ən çox rast gəlinən pişik göz iltihabı növüdür. Bu, göz qapaqlarının daxili hissəsini və gözün ağını örtən pərdənin (konyunktiva) iltihablanmasıdır. Xəstəlik zamanı göz ətrafı toxumalar kəskin qızarır, şişir və çox vaxt yaşıl-sarı rəngli yapışqan axıntı müşahidə olunur. Əsasən pişik herpesvirusu (FHV-1) və ya bakterial infeksiyalar səbəbindən yaranan bu vəziyyət, vaxtında müalicə olunmazsa xroniki hala keçərək pişiyin həyat keyfiyyətini ciddi şəkildə aşağı sala bilər.

2. Keratit (Buynuz qişanın iltihabı)

Keratit gözün ön şəffaf təbəqəsi olan buynuz qişanın (kornea) iltihabıdır və konyunktivitdən daha dərin bir problem sayılır. Bu zaman gözün səthi öz parlaqlığını itirir, dumanlı, buludlu və ya mavimsi bir görünüş alır. Əgər iltihab prosesi dərinin alt qatlarına keçərsə, “kornea xorası” (ulcer) yaranır ki, bu da gözün deşilməsinə və qalıcı görmə itkisinə yol aça bilər. Pişiyin gözünü tez-tez qısması, işıqdan qaçması və gözündən həddindən artıq yaş axması keratitin ən kəskin simptom əlamətlərindəndir.

3. Qlaukoma (Göz daxili təzyiqin artması)

Qlaukoma göz daxilindəki maye təzyiqinin normadan çox artması nəticəsində yaranan çox ağrılı və təhlükəli bir pişik göz xəstəliyi növüdür. Yüksək təzyiq göz sinirlərinə sürətlə zərər verir və müalicə gecikdirildikdə cəmi bir neçə gün ərzində tam korluğa səbəb ola bilər. Xəstə pişiklərin göz kürəsi fiziki olaraq böyüyür (şişir), bəbək genişlənmiş vəziyyətdə qalır və gözün ön hissəsi qeyri-şəffaf, boz rəng alır. Bu vəziyyət təcili baytar müdaxiləsi tələb edən kritik bir haldır.

4. Üçüncü Göz Qapağının Çıxması (Niktitant pərdə)

Pişiklərin gözünün daxili küncündə “niktitant pərdə” adlanan, normalda görünməyən üçüncü bir göz qapağı yerləşir. Əgər bu pərdə gözün bir hissəsini örtürsə və aşkar şəkildə görünürsə, bu, çox vaxt orqanizmdə başqa bir problemin olduğuna işarə edir. Bu vəziyyət kəskin çəki itkisi, qurd infeksiyaları, yüksək qızdırma və ya immun sisteminin zəifləməsi zamanı bir “xəbərdarlıq siqnalı” kimi ortaya çıxır. Üçüncü göz qapağının görünməsi birbaşa xəstəlik deyil, pişiyin daxili orqanlarında və ya immunitetində bir nasazlığın olduğunu bildirən mühüm bir göstəricidir.

Pişik göz xəstəliyi hansı pişik qrupları üçün daha çox risk yaradır?

Bəzi pişiklər genetik və ya fizioloji quruluşlarına görə göz xəstəliklərinə daha meyllidirlər:

Risk QrupuSəbəb
Bəzi CinslərFars (Persian), Ekzotik və Britan pişikləri (yastı üz və qısa burun quruluşuna görə).
Balaca Pişiklərİmmunitet sistemi zəif olduğu üçün infeksion xəstəliklərə tez yoluxurlar.
Yaşlı PişiklərKatarakta, qlaukoma və yüksək təzyiqlə bağlı göz problemlərinə meyllidirlər.

Ev Şəraitində Qulluq və İlk Yardım

Əgər pişiyinizin gözündə yüngül çapaklanma görürsünüzsə, bu sadə qaydalara əməl edə bilərsiniz:

  • Təmizlik: Qaynadılıb soyudulmuş ilıq su və ya pambıq vasitəsilə göz künclərini içəridən çölə doğru ehtiyatla silin.
  • Mühit: Evi tozdan təmizləyin və pişiyin yanında kəskin qoxulu sprey və ya təmizlik vasitələrindən istifadə etməyin.
  • Qidalanma: Keyfiyyətli yemək immuniteti gücləndirərək gözlərin infeksiyalara qarşı müqavimətini artırır.

Diqqət: Baytar həkimin tövsiyəsi olmadan insanlar üçün nəzərdə tutulan göz damcılarını və ya antibakterial məlhəmləri pişiklərə tətbiq etməyin. Bu, görmə itkisi kimi geri dönülməz fəsadlara yol aça bilər.

Nəticə: Nə zaman baytara getməli?

Pişiyinizin gözləri onun sağlamlıq vəziyyətinin aynasıdır. Əgər simptomlar bir neçə gün ərzində yaxşılaşmırsa, axıntı rənglidirsə və ya pişik gözünü açmaqda çətinlik çəkirsə, vaxt itirmədən baytara müraciət edin. Erkən diaqnoz həm müalicə müddətini qısaldır, həm də dostunuzun dünyanı hər zaman parlaq görməsini təmin edir.


Leave a reply